Juist nu: laat boeken zwerven
De nieuwste PISA-resultaten laten opnieuw zien dat de leesvaardigheid van Nederlandse jongeren onder druk staat. Dat is zorgelijk. Want goed kunnen lezen is veel meer dan een vaardigheid voor op school. Lezen helpt kinderen om de wereld te begrijpen, nieuwe werelden te ontdekken en zelfstandig hun weg te vinden.
Uit de nieuwste PISA-studie blijkt dat 39 procent van de Nederlandse 15-jarigen het minimumniveau voor leesvaardigheid niet haalt. De gemiddelde leesvaardigheid is bovendien opnieuw gedaald. Nederland hoort daarmee bij de landen waar de leesprestaties de afgelopen jaren sterk zijn teruggelopen.
Achter die cijfers zitten kinderen. Kinderen die moeite hebben om een tekst te begrijpen. Die afhaken als een boek te moeilijk of te saai is. Maar ook kinderen die misschien simpelweg nog niet het boek hebben gevonden dat hen wél enthousiast maakt.
Lezen begint met plezier
Wie wil dat kinderen meer gaan lezen, moet ervoor zorgen dat ze boeken kunnen vinden die bij hen passen. Een spannend verhaal, een grappig boek, een mooi prentenboek of juist een verhaal over iets wat een kind zelf bezighoudt.
Daarom is het zo belangrijk dat boeken beschikbaar en toegankelijk zijn voor ieder kind. Niet ieder kind groeit op met een boekenkast vol verhalen. En niet ieder gezin heeft de mogelijkheid om regelmatig nieuwe boeken te kopen.
Voor kinderen die opgroeien in armoede is die toegang allerminst vanzelfsprekend. Als er thuis weinig geld is, zijn boeken vaak geen eerste levensbehoefte. Een nieuw boek kopen kan dan simpelweg buiten bereik liggen. Terwijl juist deze kinderen alle kansen verdienen om hun taal, kennis, fantasie en zelfvertrouwen te ontwikkelen.
Dat maakt lezen ook een kwestie van gelijke kansen. Een kind zou niet minder mogelijkheden moeten hebben om te lezen omdat er thuis minder geld is.
Een boek binnen handbereik
Kinderzwerfboek maakt het kinderen makkelijk om tóch een boek te vinden. Op steeds meer plekken kunnen kinderen gratis een Kinderzwerfboek meenemen. Ze kunnen het lezen en daarna weer laten zwerven, zodat een ander kind het kan vinden.
Zo kunnen boeken terechtkomen bij kinderen die thuis misschien weinig of geen boeken hebben. Zonder drempel, zonder dat er geld voor nodig is. Gewoon: een boek dat er ligt en dat je mag meenemen.
Zo kan één boek tientallen keren gelezen worden. En misschien wel tientallen kinderen enthousiast maken voor lezen.
Ieder kind een boek
De PISA-resultaten zijn een wake-upcall. We moeten kinderen weer verleiden om te lezen én ervoor zorgen dat ieder kind de kans krijgt om te ontdekken hoeveel plezier lezen kan geven. Niet alleen omdat lezen belangrijk is voor school, maar omdat lezen je wereld groter maakt.
Dat begint soms heel eenvoudig: met een boek dat toevallig op de juiste plek ligt. Een boek dat een kind oppakt omdat de kaft mooi is. Omdat het onderwerp interessant lijkt. Of omdat een ander kind zegt: “Dit moet je lezen!”
Voor kinderen die opgroeien in armoede kan zo’n boek extra waardevol zijn. Het kost niets, maar kan wel iets heel belangrijks opleveren: een moment van ontspanning, een nieuw verhaal, nieuwe woorden, meer kennis en misschien het vertrouwen dat lezen ook iets voor jou is.
Kinderzwerfboek wil ervoor zorgen dat zoveel mogelijk kinderen die kans krijgen.
Want ieder kind verdient toegang tot boeken. Ieder kind verdient de kans om leesplezier te ontdekken. En ieder kind verdient de mogelijkheid om zich te ontwikkelen, ongeacht de financiële situatie thuis.
Dus laten we juist nu boeken laten zwerven.
Neem een boek mee. Lees het. En geef het daarna door aan een ander kind.
Zo brengen we lezen letterlijk van kind tot kind. En dragen we bij aan meer leesplezier én meer gelijke kansen voor ieder kind.